We hebben cookies op uw computer geplaatst om onze website te verbeteren. Voor deze prestatiecookies gebruiken we een PIWIK Analytics-script. Meer informatie kunt u vinden in ons cookiebeleid. Raadpleeg de privacyverklaring voor het aanpassen van de instellingen van de internetanalyse door PIWIK (bijv. cookies uitschakelen/opt-out). Meer informatie

Confirm

Soorten pijn

Alles over pijn

Pijn heeft vele gezichten. Pijn kan kloppend, schrijnend, scherp, dof, brandend, opvlammend of zelfs borend zijn. Het onderscheiden van deze verschillende vormen is essentieel voor de behandeling, aangezien het aanwijzingen geeft over de oorzaak van de pijn en de plaats waar de pijn vandaan komt. Daarom wordt pijn nog al eens onderverdeeld in soorten. Pijn kan op basis van de oorzaak en plaats van optreden worden ingedeeld in nociceptieve, neuropathische of psychogene pijn.

Nociceptieve pijn

Pijn die wordt veroorzaakt door een verwonding of weefselbeschadiging wordt nociceptieve pijn genoemd. Receptoren genaamd nociceptoren worden in het proces geactiveerd. Nociceptoren zijn een soort ‘pijnvoelers’ die pijnprikkels waarnemen en ze aan het centrale zenuwstelsel doorgeven. Pijnsensaties die afkomstig zijn van de huid, spieren, gewrichten, botten of het bindweefsel worden somatische pijn genoemd. De pijn is scherp van aard en gewoonlijk gemakkelijk te plaatsen. Als de pijn door inwendige organen wordt veroorzaakt, zoals in het geval van een galstoornis of blindedarmontsteking, wordt deze viscerale pijn genoemd. Viscerale pijn is vaak dof, schrijnend en vrij moeilijk te plaatsen.

Neuropathische pijn

In tegenstelling tot nociceptieve pijn wordt de pijn niet veroorzaakt door weefselbeschadiging, maar door beschadiging of een stoornis in de functie van de zenuw zelf. De pijn wordt omschreven als brandend, scherp en opvlammend. Oorzaken van neuropathische pijn zijn onder andere stofwisselingsstoornissen als suikerziekte (diabetes) of infectieziekten als gordelroos (herpes zoster).

Psychogene pijn

Deze vorm van pijn is niet gebaseerd op organische oorzaken. Psychogene pijn wordt veroorzaakt door psychische problemen. Maar dit kan moeilijk te achterhalen zijn. Voordat een diagnose kan worden gesteld, moeten eerst alle mogelijke organische oorzaken (d.w.z. alle fysiek waarneembare oorzaken) in kaart worden gebracht. Voor de patiënt betekent dit vaak een lange en frustrerende weg naar de juiste diagnose en daarmee ook een lange weg naar behandeling van zijn pijn.

Chronische pijn

Een ziekte op zichzelf

Normaal gesproken wordt pijn als chronisch beschouwd als de pijn meer dan zes maanden aanhoudt 1, hoewel kenmerken van chronische pijn zich al veel eerder kunnen openbaren. In tegenstelling tot acute pijn heeft chronische pijn de waarschuwende en beschermende functie van acute pijn verloren en wordt een ziekte op zich.

Chronische pijn is een zeer veel voorkomende aandoening. In Europa komt het bij één op de vijf volwassenen (19 procent) voor, en dat percentage neemt toe. Een derde van de chronische pijnpatiënten heeft ernstige pijn, en bijna de helft heeft voortdurend pijn.2

Chronische pijn vermindert in sterke mate de kwaliteit van leven van patiënten

De kwaliteit van leven van een patiënt kan heel sterk dalen als chronische pijn niet goed behandeld wordt. Behalve voortdurende pijn, kan de patiënt last krijgen van slaapstoornissen, een verminderde mobiliteit en depressie. Voor deze patiënten betekent pijn een fysieke, sociale en psychische handicap:

  • Tweederde van de pijnpatiënten is minder of niet in staat om te slapen
  • Ongeveer 60 procent van de patiënten met chronische pijn is minder of niet in staat om buitenshuis te werken
  • Bij één op de vijf chronische pijnpatiënten is depressie vastgesteld als gevolg van hun pijn
  • Tot 50 procent van de chronische pijnpatiënten meldt een verminderd vermogen om familiebanden en seksuele relaties te onderhouden

Naast de negatieve invloed op de kwaliteit van leven van patiënten, is chronische pijn ook een aanzienlijke financiële last voor de samenleving. In geïndustrialiseerde landen is chronische pijn één van de meest kostenintensieve aandoeningen. In Europa is chronische pijn verantwoordelijk voor bijna 500 miljoen verloren werkdagen per jaar – hetgeen de Europese economie zo’n €34 miljard kost3. Eén op de vijf chronische pijnpatiënten heeft als gevolg van pijn een baan verloren.

  • 1 Wall PD, Melzack R: Textbook of pain, 1999
  • 2 Breivik H et al.: Survey of chronic pain in Europe: Prevalence, impact on daily life, and treatment. European Journal of Pain, 2006; 10:287-333
  • 3 Wiffen P: Pain – there is a lot of it. Eur J Hosp Pharm; 2013; 20:1

Acute pijn

Waarschuwingssignalen serieus nemen

Acute pijn is de normale, voorspelbare, fysiologische reactie op een schadelijke prikkel. De pijn is duidelijk afgebakend en de ernst van de pijn staat in verband met de prikkelsterkte. In tegenstelling tot chronische pijn is acute pijn van beperkte duur. Acute pijn gaat over wanneer de prikkeling eindigt of bij genezing van een beschadiging. Acute pijn heeft een waarschuwende en beschermende functie: de pijn maakt iemand bewust van reeds aanwezig letsel en voorkomt verdere schade door aan te zetten tot vermijdingsreacties.